ทำใบขับขี่บัลแกเรียค่อนข้างใช้เวลานานและมีหลายขั้นตอน ถ้าใครวางแผนที่จะทำต้องเตรียมใจไว้ก่อนเลยว่าอาจจะใช้เวลานานถึง 6-8 เดือน แต่ก็แล้วแต่เคสนะคะเพราะว่าแต่ละคนก็มีเวลามากน้อยไม่เท่ากัน ข้อดีคือทำครั้งแรกได้ 10 ปีเลย เราจะมาแชร์ประสบการส่วนตัวทำใบขับขี่ประเภท B หรือใบขับขี่รถยนต์ธรรมดาทั่วไปนี่แหละ เคสของเราคือมีใบขับขี่มาจากไทย รายละเอียดก็จะแตกต่างจากคนที่มาทำครั้งแรกที่นี่นิดนึงค่ะ
จริงๆ รีวิวนี้อาจจะเหมาะกับคนที่อยู่ Sofia และราคาค่าบริการต่างๆ ที่ระบุไว้เป็นราคาที่เราจ่ายจริงในตอนที่เขียนรีวิว ซึ่งอาจจะมีการเปลี่ยนแปลงได้ภายหลัง
ข้อมูลที่กำลังจะเล่านี้มาจากประสบการณ์ส่วนตัวเรานะคะ ถ้าคุณเลือกโรงเรียนสอนขับรถต่างจากเรา หรือไม่ได้ทำที่ Sofia รายละเอียดก็อาจแตกต่างกันได้ แต่เอกสารที่ต้องใช้เราว่าเหมือนกันค่ะ เพราะเป็นไปตามกฏหมาย
สิ่งที่ควรรู้
ที่บัลแกเรียถ้าคุณสอบขับด้วยรถ automatic ใบขับขี่ของคุณจะไม่สามารถขับ manual ได้ มันเป็นใบขับขี่ประเภท B เหมือนกันแหละ แต่มันจะมีประเภทแยกย่อยลงไปอีก แต่ถ้าสอบขับด้วย manual จะได้ใบขับขี่ที่สามารถขับได้ทั้ง manual และ automatic ก่อนทำให้คิดดีๆ นะคะ ถึงคุณจะใช้รถ automatic แต่ถ้าฉุกเฉินขึ้นมาอาจได้ขับรถคนอื่น เราว่าที่บัลแกเรียใช้รถ manual ค่อนข้างเยอะค่ะ
เริ่มตรงไหนก่อน
1. ลงทะเบียนกับโรงเรียนสอนขับรถ
เริ่มจากหาโรงเรียนสอนขับรถก่อนเลย ให้หาหลายๆ ที่มาเปรียบเทียบกัน เพราะค่าใช้จ่ายค่อนข้างสูงและใช้เวลาค่อนข้างนาน ขั้นตอนนี้จึงสำคัญมาก ต้องเลือกดีๆ
— มีใบขับขี่มาจากไทย จ่ายถูกกว่า
ทางโรงเรียนเค้าจะให้คำแนะนำเรื่องการเตรียมเอกสาร ช่วยจองวันสอบ ถ้าจะให้ดีควรหาโรงเรียนที่สอนเป็นภาษาอังกฤษถ้าคุณพูดบัลแกเรียไม่ได้ เคยเจอเพื่อนที่ไปเรียนกับโรงเรียนที่คนสอนขับภาษาอังกฤษไม่ดี เค้าบอกว่าเหมือนจ่ายทิ้งเลย และได้หาโรงเรียนใหม่ และจะดีมากๆ ถ้าหาได้ใกล้บ้าน เพื่อให้สะดวกต่อการเดินทางไปเรียนขับรถ เพราะต้องไปเรียนหลายชั่วโมง ทักไปถามรายละเอียดพูดคุยดูก่อนจะดีที่สุด เช่น เค้ามีสอนขับวันเสาร์/อาทิตย์ไหม เวลาเรียนช่วงกี่โมงบ้าง ต้องคิดให้ดีๆ เพราะอย่าลืมว่าถ้าไปเรียนช่วงหน้าหนาวมืดไว การเดินทาง และปัจจัยอื่นๆ
- โรงเรียนที่เราเรียนชื่อว่า First Driving School for Foreigners สอนดีมากๆ ค่ะ คนสอนใจเย็นสุดๆ แต่ใช้เวลานานหลายเดือนเพราะนักเรียนเค้าเยอะ และเค้าไม่สอนขับเสาร์/อาทิตย์ (ส อา เค้าจะสอนทฤษฎี) ถ้ารีบอยากให้ลองหาที่อื่นดูก่อน
- ที่นี่ก็น่าสนใจค่ะ Driving Courses in English เรียนเสาร์/อาทิตย์ได้
ค่าใช้จ่ายสำหรับลงทะเบียนกับโรงเรียน 200leva (ไม่รวมเรียนขับและเรียนทฤษฎี)
— เริ่มจากศูนย์ จ่ายเต็มคอร์ส
ถ้าเริ่มจากศูนย์ต้องจ่ายค่าเรียนเต็มคอร์ส ราคาโดยเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 1200-1600leva แล้วแต่โรงเรียน ซึ่งจะรวมเรียนทฤษฎี (ถ้าไม่เรียนทฤษฎี อ่านเอง จะถูกลง) และเรียนขับ 31 ชั่วโมง (ตามกฎหมาย) รวมไปถึงการจองสอบ และให้คำแนะนำต่างๆ
2. เอกสารที่ต้องใช้
2.1 Bulgarian residence permit
อันนี้ก็คือ ID card ของเราอ่ะแหละ ถ่ายเอกสารเตรียมไว้เลย
2.2 Proof of education
มีสองตัวเลือกแล้วแต่สะดวก ให้เลือกแบบใดแบบหนึ่ง ไม่มีผลต่อการสมัคร แต่เราจะขอเล่ารายละเอียดของ high school นะคะเพราะเราทำอันนี้
- University degree: หรือใบจบการศึกษาระดับมหาวิทยาลัย เราไม่ได้ใช้อันนี้เลยไม่มีประสบการณ์ตรง ให้สอบถามรายละเอียดกับโรงเรียนสอนขับรถนะคะ
- High school certificates: ใบประกาศนียบัตร ปพ.2 เปิดเข้าไปดูภาพตัวอย่างในลิงก์ เป็นใบประกาศที่ได้รับตอนจบม.6 ค่ะ สิ่งที่ต้องทำก็คือ ให้แปลเป็นภาษาอังกฤษทั้งด้านหน้าและหลัง จากนั้นนำไปรับรองที่สถานกงศุล คือเราเตรียมแบบนี้มาจากไทยค่ะ อย่าลืมเอาใบจริงมาบัลแกเรียด้วย เท่าที่อ่านมามีบางเว็บไซต์บางที่บอกว่าต้องใช้ทรานสคริปด้วย (ปพ.1) แต่ของเราใช้แค่ ปพ.2 ก็ไม่มีปัญหาอะไร
จากนั้นเอาใบที่มีกงศุลรับรองให้ทางโรงเรียน แล้วเค้าจะเอาเอกสารนี้ไปแปลเป็นภาษาบัลแกเรีย+notarized เราแค่รอจ่ายเงิน
พอได้เอกสารที่แปลเป็นบัลแกเรียแล้ว ทางโรงเรียนจะเตรียมเอกสารให้เราชุดนึง ถ้าจำไม่ผิดน่าจะมี ใบคำร้อง + ใบประกาศนียบัตร ปพ.2 ตัวจริง + ใบประกาศนียบัตร ปพ.2 ตัวที่แปลจากอังกฤษเป็นบัลแกเรีย + copy of ID card เราต้องถือเอกสารนี้ไปที่ Регионално управление на образованието เดินขึ้นไปชั้น 4 ห้อง 401 ค่ะ ยื่นเอกสารให้เค้า เราจะได้ใบนัดหมายให้มารับที่เดิม (แต่คนละห้อง) ซึ่งใช้เวลา 1 เดือนพอดี ไม่มีอะไรซับซ้อนนะขั้นตอนนี้ ไม่ถึง 10 นาทีเสร็จ จริงๆ อันนี้มันคือการเทียบเอาวุฒิของบัลแกเรียนั่นแหละ ถ้าอยากรู้ว่าหน้าตาใบที่จะได้รับเป็นแบบไหน เข้าไปดูได้ในลิงก์
ค่าใช้จ่ายในการเทียบวุฒิ 35leva จ่ายวันมายื่นเอกสาร
2.3 Thai driving license (กรณีมีใบขับขี่มาจากประเทศไทย)
ต้องมีบัตรจริงอยู่กับตัวเอง ไม่ต้องเอาไปแปลเป็นภาษาอังกฤษ ไม่ต้องรับรองมาจากไทย จะเหมือนข้อ 2.2 คือเอาบัตรให้โรงเรียนแล้วเค้าจะเอาไปแปลเป็นภาษาบัลแกเรีย+notarized เอกสารนี้ใช้ในการลงเบียนกับทางโรงเรียนสอนขับรถเท่านั้น เพื่อ confirm ว่าเรามีใบขับขี่จริง ทำให้เราไม่ต้องเรียนขับเพื่อเก็บ 31 ชั่วโมง ซึ่งช่วยให้เราประหยัดได้ทั้งเงินและเวลา
ค่าใช้จ่ายแปลเอกสารรวมทั้งใบประกาศนียบัตร ปพ.2 จากข้อ 2.2 และใบขับขี่ ทั้งหมด 144leva
2.4 First aid certificate
เราต้องไปเข้าคอร์ส First aid course for road accident เพื่อเอาใบ certificate ถ้ามีเวลาว่างให้ไปทำได้เลย เริ่มคอร์ส 8 โมงเช้าเสร็จประมาณบ่าย 2 ขั้นตอนคือ
ลงทะเบียนเพื่อเข้ารับการอบรมได้ที่ First Aid Course in Road Traffic Accidents (น่าจะมีที่อื่นอีกนะคะ ให้ทางโรงเรียนแนะนำ เอาที่สะดวก) ในเว็บไซต์มันจะมีให้เลือกวัน เวลา และสถานที่ ในเว็บไซต์มี Hall 1/Hall 2 ให้เลือก มันคือที่เดียวกันอ่ะแหละ แต่คนละห้อง จากนั้นก็จ่ายเงินออนไลน์ พอถึงวันก็ไปเข้าคอร์ส ถ้าจองจากลิงก์ที่เราให้ไป ต้องไปอบรมที่นี่ค่ะ Български Червен кръст ทุกอย่างจะสอนเป็นภาษาบัลแกเรียทั้งหมดรวมถึงเอกสาร เราไม่เข้าใจภาษาบัลแกเรียเลยเค้าก็ไม่ว่าค่ะ แค่ไปนั่งให้ครบชั่วโมง พออบรมเสร็จท้ายคอร์สจะเป็นการสอบ เลือกได้ว่าจะสอบเป็นภาษาอังกฤษหรือภาษาบัลแกเรีย ข้อสอบ 15 ข้อ ต้องตอบถูก 12 ข้อถึงจะผ่าน แต่ละคนได้ข้อสอบไม่เหมือนกัน เหมือนจะง่ายแต่แนะนำเลยว่าให้เตรียมอ่านไปก่อนเพราะคุณจะไม่เข้าใจอะไรเลยตอนเรียน ข้อสอบไม่ได้ง่ายขนาดนั้น ถ้าครั้งแรกไม่ผ่านเค้าจะให้ทำอีกรอบ ถ้ายังไม่ผ่านอีกต้องมาสอบใหม่วันหลัง แต่ถ้าผ่านก็จะได้ใบ certificate หลังสอบเสร็จเลย
อันนี้เราหาเจอเลยอยากแชร์ เป็นเอกสารที่เค้าแจกในวันอบรม คุณสามารถดาวน์โหลดแล้วแปลเป็นภาษาอังกฤษเพื่ออ่านก่อนวันอบรมจะช่วยได้เยอะมาก (redcross.bg)
เพิ่มเติมนิดนึงว่าแต่ละที่อาจจะไม่เหมือนกัน บางที่คนสอนไม่ค่อยซีเรียสเรื่องสอบ เค้าจะช่วยให้สอบผ่านเลย อันนี้คือได้ยินจากเพื่อนอีกคนที่เรียนจากที่อื่น
ค่าใช้จ่าย 90leva และหากสอบไม่ผ่าน สามารถกลับมาสอบใหม่ได้วันหลังในเวลาราชการ เวลาสอบคือ 12.30 ไม่ต้องจอง walk-in ได้เลย จ่ายเพิ่ม 45leva
2.5 Medical Certificate
ใบรับรองแพทย์ไว้ขอสุดท้ายก็ได้ ให้บอกหมอว่าใช้ทำใบขับขี่ ซึ่งจะระบุว่าเรามีสุขภาพแข็งแรงสามารถขับขี่รถประเภท B ได้ ประมาณนั้น
ค่าใช้จ่ายประมาณ 50leva
3. เตรียมตัวสอบทฤษฎี
ตามกฏหมายต้องผ่านการสอบขับรถและสอบทฤษฎี แต่โรงเรียนสอนขับรถจะไม่ให้คุณจับพวงมาลัยจนกว่าคุณจะสอบทฤษฎีผ่าน สามารถไปนั่งเรียนกับโรงเรียนที่เราลงทะเบียนไว้ (มีค่าใช้จ่าย) หรือเราจะเรียนเองแล้วไปสอบเลยก็ได้
เราเลือกเรียนเองเพราะค่าเรียนแพง ประมาณ 400leva อีกอย่างคือไม่อยากเสียเวลาไปนั่งเรียน จะบอกว่าอ่านเองก็สอบผ่านได้ครั้งเดียวเลย
อันนี้คือข้อสอบจริงพร้อมเฉลยสำหรับเอาไว้อ่าน มีทั้งหมด 19 บท ค่อนข้างเยอะแต่อ่านบ่อยๆ ก็จำได้เอง แนะนำให้อ่านจนครบทุกบทก่อน พอครบแล้วเริ่มจำได้แล้วค่อยเข้าไปฝึกทำข้อสอบ เพราะเวลาสอบจริงมันจะสุ่มเอามาจากทั้ง 19 บท เอามารวมๆ กัน ถ้ามาทำข้อสอบเลยรับรองว่างง จากนั้นให้ฝึกทำข้อสอบวนๆ ไปจนกว่าผ่านทุกครั้งต่อเนื่องกันก่อน แล้วค่อยไปสอบจริงเท่านั้น
เมื่อพร้อมแล้วให้แจ้งทางโรงเรียน เค้าจะทำการจองวันสอบให้ เราสามารถเลือกวันและเวลาได้ เราต้องซื้อบัตรเข้าสอบกับทางโรงเรียนราคา 70leva แล้วเอาไปด้วยวันสอบ และก็เตรียม ID card กับใบขับขี่ไทย+ถ่ายเอกสารฉบับแปลเป็นภาษาบัลแกเรียไปด้วย (กรณีมีใบขับขี่ไทย)
สถานที่สอบทฤษฎี ใช้เวลา 1 ชั่วโมง ข้อสอบเหมือนที่เราฝึกในเว็บไซต์เลยและสอบใน computer มีโอกาสแค่ครั้งเดียว ถ้าผ่านก็กลับบ้านได้เลยเพราะผลสอบเข้าในระบบแล้ว
จริงๆ ค่าเรียนมันจะรวมในราคาคอร์ส 1600leva อยู่แล้ว แต่ถ้าคิดแยกจะอยู่ที่ประมาณ 400leva ส่วนค่าสอบทฤษฎี 70leva ถ้าสอบไม่ผ่านสามารถจองมาสอบใหม่ได้วันหลัง จ่ายเพิ่มราคาเท่าเดิม
4. เตรียมตัวสอบขับรถ
เมื่อสอบทฤษฎีผ่านแล้วทางโรงเรียนจะเริ่มนัดเรามาเรียนขับ ถ้าไม่เคยมีใบขับขี่มาก่อนต้องเรียนขับกับโรงเรียนเพื่อเก็บชั่วโมง 31 ชั่วโมง จากนั้นจึงจะมีสิทธิ์สอบขับกับขนส่ง แต่ถ้ามีใบขับขี่มาจากไทย เราไม่จำเป็นต้องขับเก็บชั่วโมง สามารถสอบขับกับขนส่งได้เลย แต่ส่วนตัวเราลงเรียน 10 ชั่วโมงเพื่อไปเรียนขับ manual (10 ชั่วโมง ราคา 400leva) จริงๆ ถึงใครจะขับเป็นอยู่แล้วแต่เราอยากแนะนำให้ลงเรียนซัก 5-6 ชั่วโมงนะคะ (ค่าเรียนชั่วโมงละ 50leva) เพื่อให้เราคุ้นชินกับถนนบัลแกเรีย สัญญาณไฟ และป้ายต่างๆ เวลาสอบจะได้ไม่ตื่นเต้น
เมื่อเรียนครบแล้วทางโรงเรียนจะนัดวันให้มาสอบ แต่ไม่สามารถระบุเวลาได้ คนนึงใช้เวลาประมาณ 30 นาที ในหนึ่งวันจะมีคนสอบประมาณ 10 คน แต่เราไม่รู้ว่าใครสอบก่อน-หลัง ถ้าทำงานคือต้องลาเลยหนึ่งวันเต็ม
การสอบคือจะมีคนมาจากขนส่ง 1 คนนั่งที่นั่งข้างคนขับ (Inspector) มีกล้องติดภายในรถ ครูที่สอนเราจะนั่งไปด้วยเพราะต้องแปลให้เราฟังว่าเลี้ยวซ้าย-ขวา หรือจอด คนจากขนส่งไม่พูดภาษาอังกฤษ และอาจจะมีเพื่อนที่สอบวันเดียวกันนั่งไปกับเราด้วยอีก 1 คน ก่อนเริ่มขับ Inspector จะให้เราบอกว่าบน dashboard หน้ารถมันมีอะไรบ้างตัวหลักๆ แต่ละตัวคืออะไร เค้าจะถามเปิดไฟสูงตรงไหน emergency light เปิดตรงไหน ประมาณนี้คร่าวๆ
รถที่ใช้สอบคือรถของโรงเรียนที่เราใช้ฝึกขับ และจะสอบในโซนที่เราเรียนขับนั่นแหละ วนๆ อยู่แถวนั้น ซึ่งเราก็จะค่อนข้างชินทาง พอเสร็จเราก็จะรู้ผลตอนนั้นเลยว่าผ่านหรือไม่ผ่าน ซึ่งผลการสอบก็เข้าระบบไป ไม่ได้มีเอกสารอะไรให้มา
ค่าสอบ 80leva จ่ายวันสอบ ถ้าไม่ผ่านก็สามารถนัดวันมาสอบใหม่ได้ จ่ายเพิ่มราคาเท่าเดิม 80leva
5. ยื่นเอกสารที่ traffic police office
อันนี้คือ check list ถ้าครบแล้วตามนี้สามารถเข้าไปยื่นเอกสารที่ Traffic Polic Office ที่เขตตามที่อยู่ใน ID card ได้เลย ที่อยู่เราอยู่โซเฟีย เราไปยื่นที่ Traffic Police – Sofia มันมีหลายตึก ให้ไปตึกตรงที่ปักหมุดไว้ เดินเข้าไปให้กดบัตรคิวก่อน บอกเลยว่าที่นี่ไม่มีอะไรเป็นภาษาอังกฤษเลย เราไปทำคนเดียวรอดมาได้ด้วย google translate ค่ะ ห้ามแบตหมดเด็ดขาด เพราะไม่มีใครมาช่วยแน่นอน ใช้แปลตอนกดบัตรคิว และก็ใช้แปลตอนจะกรอก application form
- Bulgarian residence permit
- Proof of education (ตัวจริง+copy)
- First aid certificate (ตัวจริง+copy)
- Medical certificate (ตัวจริง)
- สอบทฤษฎีผ่านแล้ว (ข้อมูลอยู่ในระบบ)
- สอบขับผ่านแล้ว (ข้อมูลอยู่ในระบบ)
- Application form เจ้าหน้าที่จะปริ๊นให้เราตอนไปยื่นเอกสาร ต้องกรอกข้อมูลนิดหน่อยเป็นภาษาบัลแกเรีย พวกชื่อที่อยู่ ไม่ยาก
ค่าใช้จ่ายแบบด่วน 50leva ได้บัตรภายใน 1 สัปดาห์ หรือจ่าย 27leva ได้บัตรภายใน 1 เดือน ตอนที่เราไปทำเค้าให้จ่ายด้วยบัตรเท่านั้น ไม่รับเงินสด ยังไงเตรียมในส่วนนี้ไปด้วย
หวังว่าจะเป็นประโยชน์ไม่มากก็น้อย เราทำทุกขั้นตอนด้วยตัวเองทั้งหมดก็ผ่านไปได้ด้วยดีค่ะ แต่ถ้ามีคนบัลแกเรียช่วยด้วยจะดีมากๆ เวลาไปติดต่อสถานที่ราชการ
อยากสอบถามเพิ่มเติมทักไปที่เพจ Sawasdee Bulgaria